Mười bảy người tiêu dùng tại Mỹ vừa đồng loạt đệ đơn kiện tập thể cáo buộc ba nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới gồm Samsung, SK Hynix và Micron bắt tay thao túng giá thị trường.
Động thái pháp lý này diễn ra ngay giữa bối cảnh Apple đang lên kế hoạch tăng giá dòng iPhone thế hệ mới với lý do chi phí linh kiện đầu vào leo thang. Đơn kiện được gửi lên Tòa án Liên bang khu vực Bắc California nêu rõ, bộ ba quyền lực ngành bán dẫn đã cố tình siết sản lượng RAM phổ thông. Các doanh nghiệp này bị cáo buộc mượn cớ dịch chuyển dây chuyền sang sản xuất bộ nhớ băng thông cao (HBM) phục vụ làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm tạo ra sự khan hiếm giả tạo trên thị trường.
samsung.com
Hồ sơ vụ kiện chỉ ra rằng, từ năm 2022, ba tập đoàn đã phối hợp hạn chế nguồn cung một cách hệ thống, trực tiếp đẩy giá chip RAM tăng vọt tới 700% trong vòng bốn năm. Đại diện nhóm nguyên đơn khẳng định việc các hãng công nghệ đồng loạt vin vào lý do “quản lý hàng tồn kho” để giảm công suất thực chất là hành vi bắt tay phe cánh nhằm trục lợi. Thông thường, khi một hãng giảm sản lượng, các đối thủ sẽ lập tức tăng tốc để chiếm thị phần. Tuy nhiên, việc cả ba ông lớn cùng lùi một nhịp cho thấy dấu hiệu của một thỏa thuận ngầm phân chia hạn ngạch sản xuất.
Để tăng sức thuyết phục, đơn kiện dẫn lại đại án độc quyền ngành chip nhớ chấn động đầu những năm 2000 do Bộ Tư pháp Mỹ phanh phui. Thời điểm đó, Samsung và SK Hynix từng bị tuyên phạt số tiền lần lượt là 300 triệu USD và 185 triệu USD, nhiều giám đốc cấp cao thậm chí đã phải lĩnh án tù. Nhóm người tiêu dùng chỉ trích các hãng bán dẫn đang có tâm lý coi thường luật chống độc quyền khi nhận thấy khoản lợi nhuận khổng lồ từ việc thao túng thị trường thừa sức bù đắp các chi phí phạt vạ mang tính thủ tục.
Thực tế, bộ ba này đang kiểm soát tới hơn 90% doanh thu thị trường RAM toàn cầu, đẩy người tiêu dùng vào thế không có lựa chọn thay thế. Trong khi đó, các rào cản nghiêm ngặt từ lệnh trừng phạt công nghệ của chính phủ Mỹ đã chặn đứng cơ hội gia nhập thị trường của các nhà sản xuất Trung Quốc, vô tình củng cố thêm thế độc quyền nhóm kiên cố này.
Hiện tại, đơn kiện đang yêu cầu tòa án ra lệnh chấm dứt ngay các hành vi siết nguồn cung có tổ chức, đồng thời áp dụng mức bồi thường thiệt hại mang tính trừng phạt cao gấp ba lần thông thường. Phía Samsung và SK Hynix cho biết đã ghi nhận vụ việc và đang tiến hành thẩm định kỹ các nội dung trong đơn kiện để chuẩn bị các bước đối tụng theo đúng trình tự pháp luật.
